Avrupa’ya bu yaz kabus yaşatan kavurucu sıcaklarda kentsel bölgelerde 50 binden fazla kişinin hayatını kaybettiği tahmin ediliyor.
Bu ölümlerin üçte ikisinin iklim değişikliğinin etkileri nedeniyle gerçekleştiği belirlendi.
AŞIRI SICAKLARIN CAN KAYIPLARINA ETKİSİ
Imperial College London ve Londra Hijyen ve Tropikal Tıp Okulundan bilim insanları, Avrupa Birliği üyesi 27 ülke, İngiltere, Norveç ve İsviçre olmak üzere 30 ülkenin nüfusunun yaklaşık yüzde 40’ının yaşadığı 854 kentsel bölgede aşırı sıcakların can kayıplarına etkisini inceledi.
Araştırmacılar, sıcaklık kayıtlarını ve geçmişte sıcaklık ve ölüm oranları arasında gözlemlenen ilişkiye dayalı modellemeleri kullanarak, 2000-2026 yıllarında her bir kentsel bölgede sıcaklara bağlı olarak beklenen fazladan ölümlerin sayısını tahmin etti.
KUZEY AVRUPA’DA BİLE 4 BİN 500 ÖLÜM
Bu yöntemin, ulusal sağlık otoritelerinin daha sonra yayımladığı resmi aşırı sıcaklık kaynaklı ölüm istatistikleriyle tutarlı sonuçlar verdiği anlaşıldı.
Verilere göre, bilim insanları 30 ülkede 2026 yazında yaşanan kavurucu sıcaklara bağlı olarak 50 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini tahmin ediyor.
Söz konusu can kayıplarının üçte ikisi fosil yakıtların kullanılmasından kaynaklanan iklim değişikliğine bağlanıyor.
2026 YAZINDA ÖLÜMLER ZİRVEYE ULAŞTI
Aşırı sıcaklar nedeniyle 2026 yazında meydana gelen ölümler, 2000’den beri tutulan kayıtlardaki en yüksek seviye oldu.
Yüksek sıcaklar nedeniyle 2022’de 29 bin, 2003’te 28 bin ölüm meydana geldiği belirlenmişti.
Bilim insanlarının tahminlerine göre, ölümlerin yaklaşık üçte biri 17 Haziran-1 Temmuz döneminde kaydedildi.
SICAKLIK ORTALAMASI
Bu dönemde, bölgenin tamamında günlük ortalama sıcaklıklar 1991-2020 ortalamasını 5 dereceden fazla aştı.
En ağır etkilenen bölgeler arasında ise en yüksek sıcaklık değerleri ve can kaybının görüldüğü Güney ve Batı Avrupa’daki kentler yer aldı.
İngiltere gibi genellikle daha serin olan Kuzey Avrupa ülkelerinin kentsel bölgelerinde ise yaklaşık 4 bin 500 kişinin sıcaklık nedeniyle hayatını kaybettiği tahmin ediliyor.
FARK 12 DERECEYE KADAR ÇIKTI
Aşırı sıcaklar, ağırlıklı olarak ileri yaştaki insanları etkilese de söz konusu bölgelerde bu yaz 65 yaşın altındaki yaklaşık 6 bin kişinin bu nedenle hayatını kaybettiği değerlendiriliyor.
Yaz mevsimi, özellikle Batı Avrupa’da art arda yaşanan aşırı sıcak hava dalgalarıyla şiddetlendi ve halk sağlığı üzerinde ciddi etkiler yarattı. Batı Avrupa, en yüksek sıcaklık anomalisinin görüldüğü bölge oldu.
Yaz genelinde sıcaklıklar 1991-2020 ortalamasının yaklaşık 2.9 derece üzerine çıkarken, bazı günlerde bu fark 12 dereceye kadar yükseldi.
Kaynak: Anadolu Ajansı (AA)
